
Kısaca: DNS kayıtları, alan adınızın internette nereye yönleneceğini söyleyen adres defteri satırlarıdır. A kaydı sitenin hangi sunucuda olduğunu, CNAME bir adın başka bir ada takma ad olduğunu, MX kaydı e-postaların hangi sunucuya teslim edileceğini, TXT kaydı ise SPF, DKIM gibi doğrulama bilgilerini taşır. Bu kayıtlar doğru kurulmadığında site açılmaz ya da e-postalar spam klasörüne düşer.
DNS kayıtları nedir sorusunun en kısa cevabı şudur: DNS (Domain Name System), insanların hatırladığı alan adlarını bilgisayarların kullandığı IP adreslerine çeviren sistemdir; DNS kayıtları da bu çevirinin satır satır tarifidir. Alan adınızın web sitesini hangi sunucudan açacağını, e-postalarınızın hangi posta sunucusuna gideceğini ve hangi hizmetlerin sizin adınıza e-posta gönderebileceğini bu kayıtlar belirler.
Pek çok işletme DNS ile ancak bir sorun yaşadığında tanışır: Yeni site yayına alınmıştır ama eski site açılmaya devam eder, kurumsal e-postaya geçilmiştir ama gelen kutusu boş kalır ya da teklif e-postaları müşterinin spam klasörüne düşer. Bu yazıda en sık karşılaşılan kayıt türlerini, ne işe yaradıklarını ve değişiklik yaparken nelere dikkat etmek gerektiğini teknik ayrıntıya boğmadan anlatıyoruz. Alan adı, hosting ve e-posta üçlüsünün genel resmini görmek isterseniz önce alan adı, hosting ve kurumsal e-posta rehberimize göz atabilirsiniz.
DNS nasıl çalışır?
Tarayıcıya firmaniz.com yazdığınızda bilgisayarınız önce bu adın hangi IP adresine karşılık geldiğini sorar. Soru, sırasıyla internet sağlayıcınızın çözümleyicisine, kök sunuculara, .com ya da .com.tr uzantısını yöneten sunuculara ve en sonunda alan adınızın yetkili ad sunucularına (NS) ulaşır. Cevabı veren, kayıtlarınızın tutulduğu bu yetkili ad sunucularıdır.
Buradan çıkan pratik sonuç önemlidir: Kayıtlarınızı nerede düzenlemeniz gerektiği, alan adınızın NS kayıtlarının nereyi gösterdiğine bağlıdır. Alan adını bir firmadan almış, hosting'i başka bir firmadan kullanıyor ve NS'yi hosting firmasına yönlendirmişseniz, DNS kayıtlarınızı alan adı firmasının panelinde değil, hosting panelinde düzenlersiniz. Yanlış panelde yapılan değişiklik hiçbir şeyi değiştirmez; işletmelerin en sık yaşadığı "Kaydı ekledim ama çalışmıyor" sorunu çoğu zaman buradan doğar.
En sık kullanılan DNS kayıtları
| Kayıt | Ne işe yarar? | Tipik örnek |
|---|---|---|
| A | Alan adını bir IPv4 adresine bağlar. | firmaniz.com → sitenin bulunduğu sunucu IP'si |
| AAAA | Alan adını bir IPv6 adresine bağlar. | Sunucu IPv6 destekliyorsa A kaydının yanına eklenir. |
| CNAME | Bir adı başka bir alan adına takma ad olarak yönlendirir. | www.firmaniz.com → firmaniz.com |
| MX | Alan adına gelen e-postaların hangi posta sunucusuna teslim edileceğini söyler. | Google Workspace ya da Microsoft 365'in verdiği posta sunucuları |
| TXT | Metin bilgisi taşır; doğrulama ve e-posta güvenliği için kullanılır. | SPF, DKIM, DMARC, Search Console doğrulaması |
| NS | Alan adının kayıtlarını hangi ad sunucularının yöneteceğini belirler. | Hosting firmasının ya da DNS hizmetinin ad sunucuları |
| CAA | Hangi sertifika otoritelerinin alan adınıza SSL sertifikası verebileceğini sınırlar. | Yalnızca kullandığınız sertifika sağlayıcısına izin vermek |
A ve CNAME kayıtlarında dikkat edilecekler
Kök alan adı (firmaniz.com) için genellikle A kaydı kullanılır; www gibi alt alan adları ise CNAME ile köke bağlanabilir. Aynı ad için hem A hem CNAME kaydı tutulamaz; bu çakışma pek çok panelde hata verir ya da beklenmedik sonuçlar doğurur. Siteyi yeni bir sunucuya taşırken eski IP adresini gösteren kayıtları unutmak, sitenin bazı ziyaretçilere eski, bazılarına yeni hâliyle görünmesine yol açar.
MX kayıtları ve kurumsal e-posta
MX kayıtlarında öncelik değeri bulunur; düşük sayı daha öncelikli sunucuyu gösterir. Kurumsal e-postaya geçerken yapılan en yaygın hata, yeni sağlayıcının MX kayıtlarını eklerken eski kayıtları silmemektir. Bu durumda e-postaların bir kısmı eski sunucuya gider ve kaybolmuş gibi görünür. Hangi sağlayıcının işletmenize uygun olduğunu tartıyorsanız Google Workspace mı, Microsoft 365 mi karşılaştırmamız yardımcı olabilir.
E-posta güvenliği için TXT kayıtları: SPF, DKIM ve DMARC
Teklif ya da fatura e-postalarınızın spam klasörüne düşmesinin en sık nedeni, alan adınızın kimlik doğrulama kayıtlarının eksik olmasıdır. Üç kayıt birlikte çalışır:
- SPF: Alan adınız adına hangi sunucuların e-posta gönderebileceğini listeler. Web sitenizin iletişim formu, e-bülten aracı ve kurumsal e-posta hizmeti farklı sunuculardan gönderiyorsa hepsi tek bir SPF kaydında tanımlanmalıdır; aynı alan adında birden fazla SPF kaydı olması doğrulamayı bozar.
- DKIM: Gönderilen her iletiye dijital imza ekler. Alıcı sunucu, DNS'teki ortak anahtarla bu imzayı kontrol eder ve iletinin yolda değiştirilmediğini anlar.
- DMARC: SPF ve DKIM kontrolünden geçemeyen iletilere ne yapılacağını (izle, karantinaya al, reddet) söyler ve size rapor gönderilmesini sağlar. Başlangıçta yalnızca izleme moduyla kurup raporları okumak, meşru gönderimleri yanlışlıkla engellemenin önüne geçer.
Bu üç kayıt aynı zamanda alan adınızın dolandırıcılar tarafından sahte e-posta göndermek için kullanılmasını zorlaştırır. Müşterilerine sipariş ve ödeme bilgisi gönderen e-ticaret siteleri için bu, marka güveninin doğrudan bir parçasıdır.
DNS değişikliği yaparken adım adım kontrol
- Mevcut kayıtların yedeğini alın. Değişiklikten önce tüm kayıtları ekran görüntüsü ya da dışa aktarma ile kaydedin. Sorun çıkarsa eski hâline dönmenin en hızlı yolu budur.
- NS kayıtlarının nereyi gösterdiğini kontrol edin. Değişikliği yetkili panelde yaptığınızdan emin olun.
- TTL değerini önceden düşürün. Planlı bir taşımadan bir gün önce ilgili kayıtların TTL değerini kısaltmak, geçişin daha hızlı yayılmasını sağlar.
- Yalnızca gereken kaydı değiştirin. Site taşırken MX kayıtlarına, e-posta taşırken A kayıtlarına dokunmamak, iki hizmetin birbirini bozmasını engeller.
- Değişiklikten sonra test edin. Siteyi farklı ağlardan açın, kendinize ve dış bir adrese e-posta gönderip alın, SSL sertifikasının yeni sunucuda geçerli olduğunu kontrol edin.
- Arama motorlarını unutmayın. Alan adı değişikliği söz konusuysa eski adreslerden yeni adreslere 301 yönlendirme kurmak, birikmiş görünürlüğü korumanın temel adımıdır.
Sık yapılan DNS hataları ve belirtileri
- Site bazı kullanıcılarda açılıyor, bazılarında açılmıyor: Değişiklik henüz her yere yayılmamış ya da eski IP'yi gösteren bir kayıt unutulmuştur.
- www'lu adres çalışıyor, www'suz çalışmıyor (ya da tersi): Kök ya da www kaydı eksiktir veya iki adres arasında yönlendirme yoktur.
- Gelen e-postalar kayboluyor: Eski ve yeni MX kayıtları birlikte duruyordur.
- Gönderilen e-postalar spam'e düşüyor: SPF eksik, birden fazla SPF kaydı var ya da DKIM kurulmamıştır.
- SSL hatası: Alan adı yeni sunucuyu gösteriyor ama sertifika o sunucuda henüz oluşturulmamıştır.
Bu belirtilerin çoğu birkaç kaydın düzeltilmesiyle çözülür; ancak doğru kaydı bulmak deneyim ister. Sitenizin güvenlik ve süreklilik tarafını bütün olarak ele almak için web sitesi güvenliği: SSL, yedekleme ve güncelleme yazımızı da okuyabilirsiniz.
DNS yönetimini kime bırakmalı?
Küçük bir işletme için DNS paneline yılda birkaç kez girilir; bu yüzden şifreler kaybolur, kaydı kimin değiştirdiği unutulur. İyi bir uygulama şudur: Alan adı işletmenin kendi adına ve kendi hesabında kayıtlı olmalı, panel erişimi en az iki yetkili kişide bulunmalı, yapılan her değişiklik kısa bir notla kayda geçmelidir. Ajansınız ya da teknik destek firmanız DNS'i sizin adınıza yönetebilir; ancak alan adının sahipliği her zaman işletmede kalmalıdır.
Kodifix olarak İstanbul'daki işletmelerin site taşıma, kurumsal e-posta geçişi ve SPF/DKIM/DMARC kurulumlarında DNS tarafını planlı biçimde yürütüyoruz. Yeni bir site ya da taşıma planlıyorsanız web sitesi ve site yönetimi hizmetlerimizi inceleyebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
DNS değişikliği ne kadar sürede etkili olur?
Kayıtların TTL (yaşam süresi) değerine ve internet servis sağlayıcılarının önbelleğine bağlıdır. Çoğu değişiklik birkaç dakika ile birkaç saat içinde görünür; ad sunucusu (NS) değişikliklerinde bu süre daha uzun olabilir. Planlı bir taşımadan önce TTL değerini düşürmek geçişi hızlandırır.
A kaydı ile CNAME arasındaki fark nedir?
A kaydı bir adı doğrudan bir IP adresine bağlar. CNAME ise bir adı başka bir alan adına yönlendirir; hedef adın IP adresi değişse bile CNAME kaydını güncellemeniz gerekmez. Alan adının kök hâlinde (ör. firmaniz.com) genellikle A kaydı, alt alan adlarında ise CNAME kullanılır.
MX kaydı yanlışsa ne olur?
Size gönderilen e-postalar yanlış sunucuya gider ya da hiç teslim edilmez; gönderen tarafa hata mesajı dönebilir. Kurumsal e-posta hizmetine geçerken eski MX kayıtlarını silip yalnızca yeni sağlayıcının verdiği kayıtları bırakmak gerekir.
SPF, DKIM ve DMARC zorunlu mu?
Teknik olarak e-posta bunlar olmadan da gönderilebilir; ancak büyük e-posta sağlayıcıları kimliği doğrulanmamış iletileri giderek daha sık spam olarak işaretliyor. Kurumsal alan adınızdan düzenli e-posta gönderiyorsanız üçünü de kurmak, hem teslim oranı hem de sahte e-postalara karşı koruma için doğru adımdır.
İstanbul’da projeniz için bize ulaşın: Levent’teki ofisimizde ya da online görüşmeyle ihtiyacınızı dinleyip size özel bir yol haritası hazırlayalım. İletişim sayfamızdan ya da +90 507 374 61 41 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.