Kısaca: 301 yönlendirme, bir sayfanın kalıcı olarak yeni bir adrese taşındığını tarayıcılara ve arama motorlarına bildiren HTTP durum kodudur. Eski adrese gelen ziyaretçi otomatik olarak yeni adrese gönderilir; Google da eski sayfanın birikmiş sinyallerini zamanla yeni adrese aktarır. Site yenilerken, alan adı değiştirirken ya da URL yapısını düzenlerken doğru kurulmuş 301 yönlendirmeler arama görünürlüğündeki kaybı en aza indirir.
301 yönlendirme, bir web sayfasının kalıcı olarak başka bir adrese taşındığını bildiren sunucu yanıtıdır. Kullanıcı eski adresi açtığında tarayıcı onu fark ettirmeden yeni adrese götürür; Google ise eski adresi dizinden zamanla çıkarır ve yerine yenisini koyar. Bu yüzden 301 yönlendirme; site yenileme, alan adı değişikliği, HTTP'den HTTPS'e geçiş ya da URL yapısının sadeleştirilmesi gibi her taşınma işinde SEO'nun en önemli güvenlik ağıdır. Doğru kurulmadığında yıllardır biriken arama trafiği birkaç hafta içinde ciddi biçimde düşebilir.
301 yönlendirme nedir, nasıl çalışır?
Bir tarayıcı ya da arama motoru botu bir adresi istediğinde sunucu bir durum koduyla cevap verir. 200 "sayfa burada", 404 "sayfa bulunamadı" demektir. 301 ise "bu sayfa kalıcı olarak şu adrese taşındı" anlamına gelir ve yanıtla birlikte yeni adres de gönderilir. Tarayıcı yeni adresi otomatik açar, arama motoru da bu bilgiyi kaydeder.
301 yönlendirmenin üç temel işlevi vardır:
- Ziyaretçiyi kaybetmemek: Eski bağlantıyı yer imlerine eklemiş, sosyal medyada paylaşmış ya da başka bir sitede görmüş kişiler boş sayfa yerine doğru içeriğe ulaşır.
- Arama sinyallerini aktarmak: Eski sayfanın aldığı bağlantılar ve birikmiş güven, yeni adrese taşınır.
- Kopya içeriği önlemek: Aynı içeriğin hem www'li hem www'siz, hem HTTP hem HTTPS adreslerde açılması engellenir; tek bir standart adres oluşur.
301, 302, 307 ve 308: Hangi yönlendirme ne zaman kullanılır?
Yönlendirme türleri arasındaki fark, taşınmanın kalıcı mı geçici mi olduğudur. Yanlış tür seçmek, arama motorunun hangi adresi dizinde tutacağını belirsizleştirir.
| Kod | Anlamı | Tipik kullanım |
|---|---|---|
| 301 | Kalıcı taşındı | Site yenileme, alan adı değişikliği, URL yapısının değişmesi, HTTPS'e geçiş |
| 308 | Kalıcı taşındı (istek yöntemi korunur) | Form gönderimi gibi POST isteklerinin de taşındığı teknik durumlar |
| 302 | Geçici olarak başka yerde | Kısa süreli kampanya sayfası, bakım sırasında geçici yönlendirme |
| 307 | Geçici (istek yöntemi korunur) | Geçici teknik yönlendirmeler |
Pratikte en sık yapılan hata, kalıcı bir taşınmada 302 kullanmaktır. Bazı hazır sistemler ve eklentiler varsayılan olarak 302 üretebilir; yayın öncesinde durum kodunu mutlaka kontrol etmek gerekir.
Hangi durumlarda 301 yönlendirme gerekir?
- Web sitesi yenileme: Yeni tasarımla birlikte sayfa adresleri değişiyorsa, eski her önemli adres yeni karşılığına yönlendirilmelidir. Bu sürecin genel planını web sitenizi yenileme zamanı geldi mi yazımızda anlattık.
- Alan adı değişikliği: Marka adı değiştiğinde ya da .com.tr'den .com'a geçildiğinde eski alan adındaki her sayfa yeni alan adındaki karşılığına yönlenir.
- HTTPS'e geçiş: SSL kurulduktan sonra HTTP adresleri HTTPS'e kalıcı olarak yönlendirilir. Güvenlik tarafını web sitesi güvenliği yazımızda ele aldık.
- Altyapı değişikliği: Örneğin hazır bir sistemden özel kodlamaya geçerken
?id=125gibi parametreli adresler okunabilir adreslere dönüşür. - İçerik birleştirme: Aynı konuyu anlatan iki zayıf yazı tek güçlü yazıda birleştirildiğinde, kaldırılan yazı yeni yazıya yönlendirilir.
- Ürün ya da hizmet adının değişmesi: E-ticaret sitelerinde ürün adı ve dolayısıyla URL değiştiğinde eski adres boşa çıkmamalıdır.
Site taşırken adım adım 301 yönlendirme planı
Yönlendirme, taşınma bittikten sonra hatırlanan bir ayrıntı değil, projenin başında hazırlanan bir plandır. Kodifix olarak site yenileme projelerinde izlediğimiz sıra şöyledir:
- Eski adreslerin envanteri: Mevcut site haritası, Google Search Console'daki sayfa raporu ve analiz verileri birleştirilerek trafik ya da bağlantı alan tüm adresler listelenir. Search Console'un bu iş için nasıl kullanıldığını Google Search Console rehberimizde bulabilirsiniz.
- Eşleştirme tablosu: Her eski adresin karşısına içerik olarak en yakın yeni adres yazılır. Birebir karşılığı olmayan sayfalar için en ilgili kategori ya da üst sayfa seçilir.
- Kuralların yazılması: Yönlendirmeler sunucu düzeyinde (Apache'de .htaccess, Nginx'te yapılandırma dosyası) ya da uygulama içinde tanımlanır. Benzer yapıdaki çok sayıda adres için tek tek kural yerine desen tabanlı kurallar kullanılır.
- Yayın öncesi test: Eşleştirme listesindeki adresler bir tarayıcı aracıyla taranır; her birinin tek adımda 301 ile doğru sayfaya gittiği doğrulanır.
- Yayın ve bildirim: Yeni site haritası Search Console'a gönderilir; alan adı değişiyorsa Search Console'daki adres değişikliği aracı kullanılır.
- İzleme: İlk haftalarda 404 raporları, dizine eklenen sayfa sayısı ve organik trafik yakından takip edilir; gözden kaçan adresler listeye eklenir.
Sık yapılan 301 yönlendirme hataları
- Her şeyi ana sayfaya yönlendirmek: Kolay görünür ama arama motoru bunu çoğu zaman bulunamayan sayfa gibi değerlendirir ve sayfanın birikmiş değeri aktarılmaz.
- Yönlendirme zincirleri: A adresi B'ye, B adresi C'ye gidiyorsa hem sayfa yavaşlar hem tarama verimi düşer. Eski kurallar güncellenip doğrudan son adrese bağlanmalıdır.
- Yönlendirme döngüleri: İki kuralın birbirini işaret etmesi sayfanın hiç açılmamasına neden olur.
- İç bağlantıları güncellememek: Yönlendirme olsa bile site içindeki menü, yazı ve buton bağlantıları doğrudan yeni adresleri göstermelidir.
- Kanonik etiketi unutmak: Yeni sayfalardaki kanonik etiket hâlâ eski adresi gösteriyorsa arama motoruna çelişkili sinyal gider.
- Yönlendirmeleri erken kaldırmak: Sunucu temizliği sırasında kuralların silinmesi, aylar sonra ani trafik kayıplarına yol açabilir.
301 yönlendirme nasıl kontrol edilir?
Bir adresin doğru yönlendirildiğini anlamak için tarayıcı adres çubuğuna bakmak yetmez; durum kodunu görmek gerekir. Tarayıcının geliştirici araçlarındaki Ağ (Network) sekmesi, çevrimiçi HTTP başlık kontrol araçları ya da komut satırında curl -I komutu ilk yanıtın 301 olup olmadığını ve hedef adresi gösterir. Büyük sitelerde ise tarama araçlarıyla tüm eski adres listesi tek seferde test edilir. Search Console'daki URL denetleme aracı da Google'ın hangi adresi standart (kanonik) kabul ettiğini gösterir.
Yönlendirme ile kanonik etiket arasındaki fark
301 yönlendirme ve kanonik etiket sık karıştırılır. Yönlendirmede eski adres artık açılmaz; ziyaretçi de bot da yeni adrese gider. Kanonik etiket ise iki sayfanın da açık kaldığı durumlarda, örneğin filtreli ürün listelerinde, arama motoruna "bu içeriğin asıl adresi şudur" bilgisini verir. Sayfa gerçekten taşındıysa yönlendirme, benzer içerikli birden fazla adres bilinçli olarak yaşayacaksa kanonik etiket kullanılır.
Unutulmaması gereken nokta şudur: Doğru kurulmuş yönlendirmeler bile arama sonuçlarındaki yerin korunacağı anlamına gelmez; Google'ın değişikliği işlemesi zaman alır ve geçiş döneminde dalgalanmalar normaldir. Yönlendirmenin görevi kaybı mümkün olduğunca azaltmak ve değişikliği arama motoruna açıkça anlatmaktır.
Kodifix ile birlikte planlayalım
Sitenizi yenilemeyi ya da alan adınızı değiştirmeyi planlıyorsanız, yayından önce eski adreslerinizi inceleyip bir yönlendirme planı hazırlayabiliriz. Teknik SEO yaklaşımımızı SEO danışmanlık sayfamızda inceleyebilirsiniz. 2010'dan beri Levent'teki ofisimizden İstanbul ve Türkiye genelindeki işletmelere web tasarım, SEO, e-ticaret ve özel yazılım hizmeti veriyoruz. Önceki çalışmalarımızı referanslar sayfamızda inceleyebilir, projeniz için iletişim sayfamızdan, +90 507 374 61 41 numaralı telefondan ya da info@kodifix.com adresinden bize ulaşabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
301 yönlendirme SEO değerini tamamen aktarır mı?
Google, kalıcı yönlendirmelerde eski sayfanın sinyallerini yeni sayfaya aktardığını belirtir. Yine de yeni sayfanın içerik olarak eskisine karşılık gelmesi gerekir; alakasız bir sayfaya yönlendirme beklenen sonucu vermez.
301 yönlendirmeyi ne kadar süre tutmalıyım?
Mümkünse kalıcı olarak tutun. Google en az bir yıl önerir; ancak eski adreslere başka sitelerden bağlantı veriliyorsa yönlendirmeleri kaldırmak hem ziyaretçi hem bağlantı kaybına yol açar.
301 ile 302 arasındaki fark nedir?
301 kalıcı taşınmayı, 302 ise geçici yönlendirmeyi bildirir. Taşınma kalıcıysa 301 kullanılmalıdır; 302 kullanıldığında arama motoru eski adresi dizinde tutmaya devam edebilir.
Silinen bir sayfayı ana sayfaya yönlendirmek doğru mu?
Genellikle hayır. Toplu ana sayfa yönlendirmeleri Google tarafından yumuşak 404 olarak değerlendirilebilir. Konu olarak en yakın sayfaya yönlendirin; karşılığı yoksa 404 ya da 410 döndürmek daha doğrudur.
İstanbul’da projeniz için bize ulaşın: Levent’teki ofisimizde ya da online görüşmeyle ihtiyacınızı dinleyip size özel bir yol haritası hazırlayalım. İletişim sayfamızdan ya da +90 507 374 61 41 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.